Maand: juli 2025

Met verslagenheid ontvingen we een melding over een zwaar verminkte boom in de Klokkeputwijk. Een buurtbewoner sprak over een “schandalige snoei” – maar het woord snoei dekt hier de lading niet. Wat we hier zien, is een amputatie. Een verminking die enkel kan leiden tot een trage, onvermijdelijke dood.

De trotse boom die daar meer dan een kwarteeuw standhield, is gereduceerd tot een kale schim van zichzelf. Wie een béétje kennis van bomen heeft, weet: aftopping is geen onderhoud. Het is destructie. Hoe is dit kunnen gebeuren? Wie nam dit drastisch besluit – en vooral: waarom?

Bomen zijn niet van “iemand”. Ze zijn van ons allemaal. Ze zijn erfgoed, klimaatpartner, stadsbewoner.

In een stad als Roeselare, die zich profileert als voortrekker in klimaatactie via de Klimaatswitch, zouden dergelijke ingrepen ondenkbaar moeten zijn. Want elke boom telt. Letterlijk. Het geheel van het bladerdak – de canopy – vormt een natuurlijke bescherming tegen de gevolgen van klimaatverandering. Bomen koelen onze stad, houden water vast, filteren lucht en geven ons rust.

Het is dan ook hallucinant dat bomen op openbaar domein, met bewezen maatschappelijke waarde, zomaar het slachtoffer worden van onkunde of eigenbelang. Bomen zijn niet van “iemand”. Ze zijn van ons allemaal. Ze zijn erfgoed, klimaatpartner, stadsbewoner.

Wij roepen de stad op om dit dossier te onderzoeken en te verduidelijken. Als kritische burgerbeweging blijven wij ijveren voor een beter, groener en leefbaarder Roeselare. In een tijd waarin bomen al lijden onder droogte, storm en hitte, mogen we geen extra druk leggen. Zeker niet door menselijk handelen.

Laat dit een wake-upcall zijn. Laat dit niet het verhaal worden van nog een boom die sneuvelt in stilte.

Elke boom telt. Elke kruin draagt bij. Laat ons er zorg voor dragen.

Wat begon als een ambitieus idee van een groep geëngageerde burgers, krijgt nu eindelijk de erkenning die het verdient. Het vakblad GC. Concept schreef lovend over de bomengordel – een visie die we als burgerinitiatief Meer Bomen in Roeselare (MBIR) jarenlang hebben gekoesterd en uitgedragen – en dat vandaag omarmd wordt als een volwaardig beleidskader voor de toekomst van onze stad.

Een idee dat wortel schoot

Toen we met MBIR het plan van de bomengordel lanceerden, klonk dat voor sommigen misschien als een utopie. Maar wij zagen het anders: als een noodzakelijke stap richting een leefbare, klimaatbestendige en verbonden stad. De bomengordel was ons antwoord op de versnippering van het bestaande groen, op de verharde stadskern, op de nood aan ademruimte.

Vandaag zijn we trots dat onze visie niet alleen werd gehoord, maar ook werd opgenomen in een bredere stedelijke strategie. Samen met de stad Roeselare en dankzij de steun van het Departement Omgeving werd eerder een conceptsubsidie verkregen, waarmee een verkenningsstudie werd opgestart. Geen blauwdruk, maar een flexibel en gedragen toekomstbeeld.

Van burgerinitiatief naar beleidskeuze

De Groene Route, zoals het project nu heet, is veel meer dan een landschappelijke ingreep. Het is een uitnodiging om de stad anders te beleven. Een continue bomenstructuur – onze ‘bomenkroon’ – verbindt parken, pleinen, binnengebieden en leefstraten tot één samenhangend netwerk. Het is een systeem dat inzet op biodiversiteit, waterbeheer, verkoeling en zachte mobiliteit.

Wat ons bijzonder raakt, is dat de kracht van co-creatie centraal staat in dit verhaal. De expertise van ontwerpers zoals Atelier Romain en Witteveen+Bos werd gekoppeld aan onze lokale kennis, onze dromen, onze betrokkenheid. Samen hebben we een toolbox ontwikkeld die richting geeft aan toekomstige projecten, zonder de eigenheid van elke plek te verliezen.

Een voorbeeld voor andere steden

De erkenning van de Groene Gordel is voor ons geen eindpunt, maar een begin. Het toont aan dat burgerinitiatieven wél impact kunnen hebben. Dat verandering mogelijk is, boom per boom. En dat samenwerking tussen burgers, ontwerpers en beleid niet alleen wenselijk is, maar noodzakelijk.

We hopen dat Roeselare hiermee een voorbeeld wordt voor andere steden. Dat ook elders ruimte wordt gemaakt voor natuur, voor traagheid, voor ontmoeting. Want de stad van morgen begint

Zoals gemeld in ons artikel van 4 maart 2025 dienden de vzw MBIR en de vzw Leefmilieu beiden bezwaar in. Met succes. De stad volgt hun bezwaren.  Zij geeft ongunstig advies aan de provincie omdat er onvoldoende rekening wordt gehouden met het behoud van de bestaande bomen.

Naar aanleiding van de door ons geformuleerde bezwaren liet de stad een boomeffectenanalyse  (BEA) uitvoeren door een externe deskundige (European Tree Technician, ETT’er). Uit deze BEA blijkt de impact op het aanwezige groen langs het nieuw aan te leggen fietspad onvoldoende werd meegenomen bij de voorbereiding van de omgevingsvergunningsaanvraag.

Vzw MBIR is vooral bekommerd dat er platanen zouden sterven ten gevolge van de werken die de wortels zullen beschadigen. Wij willen dat de wortels binnen de ‘boomverankeringszone’  (BVZ) beschermd worden voor, tijdens en na de werken.  De BVZ is de ruimte waarbinnen de wortels zich bevinden die instaan voor de stabiliteit van de boom. De straal van de BVZ wordt uitgedrukt in cm en is gelijk aan 6 x de stamdiameter gemeten aan de stamvoet op het maaiveld. Deze cirkel is kleiner dan deze die nodig is om de boom vitaal te houden. We vragen dan ook dat er een groeiplaatsverbetering gebeurt om de schade aan wortels te compenseren. 

Gezien de werken ingrijpend zijn voor een levende boom vragen wij dat de ETT’er betrokken is zowel in de ontwerpfase als bij de uitvoering van de werken.

De vzw kan begrijpen dat er 4 platanen opgeofferd worden om een veilige oversteek van het fietspad mogelijk te maken. We vragen dat de compensatie gebeurt door minstens 4 nieuwe bomen, op een plaats waar ze kunnen uitgroeien tot volwassen bomen met een natuurlijke kruin. De toekomstige kroonbedekking is belangrijker dan het aantal bomen.

We volgen dit dossier verder op.